Taliban ele geçirdiği bölgelerde kadınlara ve medyaya baskıyı arttırıyor

ABD askerleri çekilirken Afganistan hükümetiyle görüşmeleri sürdüren Taliban’ın aşırı görüşlerinde reform yapacağını uman birçok Afgan, örgütün son zamanlarda ele geçirdiği bazı bölgelerde yerel halka getirdiği yeni ağır kısıtlamalar nedeniyle hayal kırıklığına uğradı.

Afganistan kuzeyindeki Belh vilayetinin yönetim merkezi Mezar-ı Şerif’in 20 kilometre kuzeyindeki bölgede yaşayan çok sayıda kişi, Amerika’nın Sesi’ne Taleban’ın bildiri dağıttığını doğruladı. Bildiriye göre Taleban, yerel halka ülkeyi en son 1996’dan 2001’e kadar yönettiklerinde Afganlar’a dayattıkları kurallara benzer katı kurallara uymalarını emretti.

Bölge sakini 34 yaşındaki Nahide, “Yönetimdeyken kadınlara getirdikleri kısıtlamaları uygulamak istiyorlar” diyerek, kendilerini hedef alan kurallar arasında “erkek refakatçi olmadan evlerinden çıkamamaları ve tesettüre girmeleri’’ olduğunu söyledi.

Taleban, 2001 yılında ABD tarafından devrilmeden önce Afganlar’ı Şeriat yasasının katı bir yorumunu takip ederek kadınları tepeden tırnağa örtünmeye zorladı ve evlerinden yanlarında bir erkek olmadan çıkmalarını engelledi.

Bu durum, 2001 yılından sonra ABD öncülüğündeki güçler tarafından desteklenen yeni Afgan hükümetinin daha fazla kızı okula gitmeye teşvik etmek ve daha fazla kadının işgücüne katılmasını sağlamak için yasalar getirmesiyle değişti.

Güvenlik endişeleri nedeniyle takma ad kullanmayı tercih eden Nahide, Taleban’ın yeni kısıtlamalarına uymanın, “çoğu kadın ailesinin ekmek teknesi olması ve dışarıda çalışma zorunluluğu” nedeniyle zor olacağını dile getirdi.

Afgan hükümetine göre, memurların yaklaşık yüzde 30’u Taleban yönetimi sırasında evlerinin dışında çalışmalarına izin verilmeyen kadınlardan oluşuyor.

Geçen yıl, ABD ile yaptığı barış anlaşmasının ardından, Taleban liderliği başlangıçta bu yeni durumun farkına vardı ve politikalarını değiştirmeye açık olduğunun ipuçlarını verdi. Örgüt liderleri haber ajanslarına ve yazılı basına bu yönde röportajlar verdi.

Ancak bu yıl başlattıkları bahar taarruzunda, Taleban’ın eylemleri aksini gösterdi.

ABD ve NATO’nun kalan askerlerini çekmeye başladığı Mayıs’tan bu yana Taleban, Afganistan’ın 400’den fazla bölgesinden yaklaşık 100’ü hükümet müttefiki güçlerden ele geçirdi. Afgan yetkililer kayıp bölgeleri geri alma sözü verdiler.

Militanların misilleme korkusu nedeniyle adının gizli tutulmasını isteyen bir başka Belh sakini, Taleban geçen ay yaşadıkları ilçeyi kontrole geldiğinde, “berberlere sakal kesmeme veya kısaltmama emri verildiğini” söyledi.

Amerika’nın Sesi’ne konuşan Belh sakini, “Daha fazla kısıtlama getirmeleri mümkün. Bazı camilerde, Cuma vaazları sırasında mollalar Şeriat yasasının uygulanması gerektiğini söylüyor” dedi.

Son zamanlarda Taleban kontroluna giren Tahar, Bedahşan ve Kunduz vilayetlerinin birçok ilçesindeki yerel haberlerde, Taleban’ın kadınlara benzer kısıtlamalar koyduğu ve erkekleri sakal bırakmaya zorladığı iddia edildi.