Irak Cumhurbaşkanı Salih: Irak bölgedeki çatışmalardan uzak durmaya çalışıyor

Irak Cumhurbaşkanı Berhem Salih, dün başkent Bağdat’ta İran Büyükelçisi İrec Mescidi ile görüşmesi sırasında İranlı nükleer bilimci Muhsin Fahrizade suikastını kınadı ve ülkesinin bölgedeki çatışmalardan uzak durmaya çalıştığını vurguladı.

Irak Cumhurbaşkanlığı’ndan görüşmeye ilişkin yapılan açıklamada, “Salih, İran’ın Irak Büyükelçisi ile iki ülke arasındaki ilişkileri ve ortak işbirliği imkanlarını iki komşu ülkenin halklarının çıkarlarına hizmet edecek şekilde her alanda geliştirmenin yollarını ele aldı. Ayrıca bölgesel alandaki en son gelişmeler görüşüldü” ifadelerine yer verildi.

Açıklamaya göre, Irak Cumhurbaşkanı, gerekçeleri her ne olursa olursun ülkelerin güvenlik ve vatandaşlarının huzuruna uzanan her türden saldırı ve şiddet eylemlerini reddetmenin ve bölgedeki gerilimleri hafifletmenin zorunluluğunu vurguladı. Salih, tırmanışı engelleme, istikrarı koruma ve bölgesel barış ve güvenliği güçlendirmenin zorunluluğuna işaret ederek, Fahrizade’ye düzenlenen suikast eylemini kınadı.

Salih, Irak’ın, bölgedeki istikrar ve güvenliği baltalayan şiddet eylemleri ve gerginlikleri reddetme hususundaki mutlak inancından hareket ettiğini, iç güvenliği ve istikrarı etkileyen çekişme ve çatışmalardan uzak durmaya çalıştığını, bölge ülkeleri ve halkları için barışı tesis etmek ve istikrarı pekiştirmek adına uluslararası ve bölgesel işbirliği ve dayanışmayı güçlü bir şekilde desteklediğini ifade etti.

Irak Cumhurbaşkanlığı’nın açıklamasına göre, İran Büyükelçisi İrec Mescidi, “ülkesinin Irak’ın güvenlik ve istikrarını desteklemeye ve iki komşu ülke ve halk arasındaki ekonomik ve sosyal ilişkilerin bağlarını güçlendirme taahhüdünü” vurguladı.

Salih’in Fahrizade suikastını kınaması, Irak’ta Cumhurbaşkanlığı düzeyinde yapılan ilk resmi kınama açıklaması olarak kayıtlara geçti. İran nükleer programın beyni olarak nitelendirilen Fahrizade, yaklaşık 4 gün önce suikast saldırısında öldürüldü. Irak’ta İran’a yakınlığıyla bilinen çok sayıda siyasi parti ve kuruluş, Fahrizade suikastı için kınama mesajı yayınlarken, bazıları Irak Dışişleri Bakanlığı’nın kınama mesajı yayınlamada gecikmesini eleştirdi.

En-Nahreyn Üniversitesi Siyasal Bilgiler Öğretim Üyesi Prof. Yasin el-Bekri, Irak’ın bölgedeki çatışmalardan uzak durma imkanının olup olmadığı sorusunu Şarku’l Avsat’a yanıtladı:

“Irak, İran ile ABD arasındaki gerilim ve tırmanışı hafifletme rolü oynamak istiyor. Çünkü tırmanışın olumsuz etkileri, doğrudan taraf olmadığı bir düşmanlıkta ağır bir bedel ödeyecek olan Irak’a yansıyacak. Cumhurbaşkanı’nın İran Büyükelçisi ile görüşmesi ve bu görüşmeden iki gün önce yani İran nükleer programın babasına düzenlenen suikastın sonrasında İngiltere’nin Ortadoğu ve Kuzey Afrika’dan Sorumlu Devlet Bakanı ile yaptığı görüşme, Irak’ın böyle bir rol oynamak istediğine işaret ediyor. Bu istek ayrıca, İran’ın misillemede bulunması ve ABD’nin geçiş sürecinde olduğu bir dönemde karşı misilleme yapmasına yönelik endişelerden kaynaklanıyor. Böyle bir senaryo, ABD’deki yeni yönetimi, arzu etmeyeceği sonuçların içine sürükleyebilir ve bunun bölge üzerinde uzun süreli yansımaları olabilir. Bu nedenle Irak, ABD’deki geçiş tamamlanana kadar gerginliği düşürmeye çalışıyor. Irak, nükleer dosya müzakereleriyle ilgili olarak Umman Sultanlığı’na alternatif bir rol oynayabilir veya belki de bunu istiyor. Böylece kendini, iki düşman arasındaki savaş alanı olmak yerine buluşma noktası olarak takdim edebilir. Eğer İran ve ABD bu rolden memnun kalırsa, Irak üzerindeki baskı büyük ölçüde hafifleyecek ve Irak çatışma noktası olmak yerine müzakerelerin koruyucusu olacak.”