Afganistan’da Taliban’a karşı direnen Pençşir Vadisi’nde son durum ne?

Taliban ile ülkede kendisine karşı direnen tek bölge olan Pençşir Vadisi’ndeki Ulusal Direniş Cephesi güçleri arasındaki çatışmalar yeniden tırmandı. BBC’ye konuşan Ulusal Direniş Cephesi liderlerinden Emrullah Salih, Taliban’ın bölgede kontrolü ele geçirdiği iddiasının “temelsiz” olduğunu ve teslim olmayacaklarını söyledi.

Emrullah Salih, Taliban’ın telefon, internet ve elektrik hatlarını kesmesi nedeniyle “zor” koşullarda mücadele ettiklerini belirtti.

Salih, Pençşir’den kaçtığı yönündeki iddiaların da doğru olmadığını ifade etti.

Başkent Kabil’in 150 km kuzeydoğusundaki Pençşir Vadisi’ndeki çatışmalarda yüzlerce savaşçının öldüğü bildiriliyor.

Taliban yetkilileri ülkede kendilerine karşı direnen tek bölge olan Pençşir’de kontrolü sağladıklarını iddia etmiş, Ulusal Direniş Cephesi sözcüsü Ali Nazari ise Taliban’ın geri püskürtüldüğünü öne sürmüştü.

Bir ajansa konuşan Taliban yetkilisi, “Sorun çıkaranlar yenildi ve Pençşir artık bizim komutamız altında” demiş, Reuters haber ajansı da üç Taliban kaynağının bu iddiada bulunduğunu yazmıştı.

İki tarafın iddialarını teyit etmek zor.

Öte yandan başkent Kabil ve bazı diğer şehirlerde silahla kutlama ateşi açılması sonucu ölenler ve yaralananlar olduğu bildirildi. Taliban’ın bir sözcüsü savaşçılarına “havaya ateş açmak yerine Allah’a şükretmeleri” çağrısında bulundu.

Ulusal Direniş Cephesi
Fotoğraf altı yazısı,Ulusal Direniş Cephesi mensubu bir savaşçı Pençşir Vadisi’nde

Eşref Gani hükümetinde cumhurbaşkanı yardımcısı olan ve direniş liderleri arasında yer alan Emrullah Salih ise Afgan televizyonu Tolo News’a yaptığı açıklamada, ülkeyi terk ettiğine dair haberlerin yalan olduğunu söylemiş ve Pençşir Vadisi’nde olduğunu gösteren bir video paylaşmıştı.

Öte yandan Ulusal Direniş Cephesi Sözcüsü Fahim Dashti BBC’ye yaptığı açıklamada, 50 kadar Taliban savaşçısını esir aldıklarını söylemişti.

Binlerce savaşçı ile ülkede hala kontrol edemediği tek bölge olan Pençşir Vadisi’ndeki direniş mevzilerine taarruz başlatan Taliban’ın sözcüsü ise Perşembe günü yaptığı açıklamada, bölgeye girdiklerini ve Ulusal Direniş Cephesi’ne ağır zaiyat verdirdiklerini açıklamıştı.

Pençşir’deki güçler kim?

Pençşir, Afganistan’da Taliban tarafından ülkede ele geçirilemeyen tek yer. Binlerce direnişçinin vadide toplandığı düşünülüyor.

Eski Afganistan Cumhurbaşkanı Yardımcısı Amrullah Salih, eski Afgan ordusu mensupları ve yerel milislerin de yer aldığı direnişe bölgenin aşiret lideri Ahmed Mesud önderlik ediyor.

Pençşir’in uzun bir direniş geçmişi var. Bölgenin efsanevi komutanı Ahmed Şah Mesud, 2001’deki ölümüne dek Sovyet-Afgan savaşında ve daha sonra Taliban’a karşı iç savaşta bölgeyi başarıyla savunmuştu.

Ahmed Mesud da Ahmed Şah Mesud’un oğlu.

Reuters haber ajansında yer alan habere göre, Taliban Sözcüsü Zabihullah Mücahid, Ulusal Direniş Cephesi ile yürütülen müzakerelerin başarısız olmasının ardından Taliban savaşçılarının Pençşir Vadisi’ne hareket ettiğini söyledi.

Ulusal Direniş Cephesi Sözcüsü Fahim Dashti ise BBC Farsça Servisi’ne yaptığı açıklamada, “Görüşmeler başarısız oldu çünkü iki taraf çok farklı görüşlere sahipti” dedi.

Taliban ile iki cephede savaştıklarını belirten Dashti, 350 Taliban savaşçısının öldürüldüğünü ve çok sayıda kişinin de yakalandığını ifade etti.

Pakistan istihbaratı başkanı Kabil’de

Pençşir’de çatışmalar sürerken Taliban’ın yeni Afganistan hükümetini önümüzdeki günlerde açıklaması bekleniyor.

Son olarak Pakistan istihbaratının başkanı Faiz Hamid, Taliban ile görüşmek üzere Kabil’e geldi.

Reuters’a konuşan bir yetkili, Hamid’in Taliban’a Afgan ordusunu yeniden yapılandırma konusunda yardım edebileceğini söyledi.

Öte yandan ABD Dışişleri Bakanı Antony Blinken yarın Taliban ile görüşmelerin sürdürüldüğü Katar’ın başkenti Doha’ya gidecek.

Blinken’ın Taliban’dan bir yetkili ile görüşmesi ise beklenmiyor.

BBC’nin Kabil’deki dış haberler editörü Lyse Doucet, Taliban’ın uluslararası alanda kabul görmek istediği ancak her şekilde kendi koyduğu şartları önceliklendireceğini belirtiyor. Doucet, Batı’nın ona sırtını dönmesi halinde Taliban’ın Çin, Rusya ve Pakistan gibi diğer dünya güçlerine yöneleceğine dikkat çekiyor.

Taliban’ın yeni hükümeti açıklaması beklenirken, Avrupa Birliği ve İngiltere, kurulacak yeni yönetimini tanımayacaklarını açıklamıştı.

Avrupa Birliği Dışişleri Sözcüsü Josep Borell, Cuma günü Slovenya’da toplanan AB dışişleri bakanları toplantısında, Taliban’ı ülkenin meşru hükümeti kabul etmeyeceklerini ve bu hareketle her türlü ilişkinin sadece Afgan halkını korumak amacıyla ve sıkı şartlara bağlı olarak kurulabileceğini söylemişti.

Daha önce ABD de Taliban’a ilişkin benzer bir tutum alacağını duyurmuştu.

Rusya ve Çin ise Taliban yönetimine karşı daha yumuşak bir tutum izliyor.

bbc türkçe-iznews